Պարզ բացատրություն
Ի՞նչ է կրճատված հարաբերական նախադասությունը Reduced relative clause-ը հարաբերական նախադասության ավելի կարճ տարբերակն է։ Օրինակ՝ The woman who is waiting outside is my manager նախադասությունը կարելի է կրճատել՝ The woman waiting outside is my manager։ Այս դեպքում who is մասը հանվում է, բայց woman և waiting outside հատվածների իմաստային կապը պահպանվում է։ Այս կառուցվածքները հատկապես տարածված են գրավոր, ակադեմիական և պաշտոնական անգլերենում, բայց հանդիպում են նաև առօրյա խոսքում։ Առաջին քայլը՝ ակտիվ, թե՞ պասիվ իմաստ Նախքան հարաբերական նախադասությունը կրճատելը պետք է որոշել՝ գոյականը գործողությունն ինքն է կատարում, թե գործողությունը կատարվում է նրա նկատմամբ։ Եթե գոյականն ինքն է գործողություն կատարում, կապը ակտիվ է, և սովորաբար օգտագործվում է -ing ձևը։ Եթե գոյականը գործողության կրողն է, կապը պասիվ է, և սովորաբար օգտագործվում է past participle։ Այս տարբերակումը թեմայի ամենակարևոր կանոններից է։ Ակտիվ հարաբերական նախադասությունների կրճատում -ing ձևով Եթե նկարագրվող գոյականն ինքն է կատարում գործողությունը, հարաբերական նախադասությունը հաճախ կարելի է դարձնել -ing դարձվածք։ The students who are waiting outside → The students waiting outside։ Նույնը հնարավոր է նաև ընդհանուր կամ պարբերաբար կրկնվող գործողությունների դեպքում։ Օրինակ՝ People who work from home կարելի է կրճատել՝ People working from home։ Այսպիսով, -ing ձևը միշտ չէ, որ նշանակում է հենց այս պահին ընթացող գործողություն։ Պասիվ հարաբերական նախադասությունների կրճատում past participle-ով Եթե գործողությունը կատարվում է գոյականի նկատմամբ, relative pronoun-ը և be բայը հաճախ հանվում են, իսկ past participle-ը մնում է։ The documents that were sent yesterday → The documents sent yesterday։ Այս կառուցվածքը հատկապես տարածված է պաշտոնական և ակադեմիական տեքստերում, օրինակ՝ data collected during the study կամ methods used in the experiment։ be բայով, ածականով և նախդիրային դարձվածքով կառուցվածքներ Եթե հարաբերական նախադասությունը կազմված է who, which կամ that-ից, be բայից և դրանից հետո եկող ածականից կամ նախդիրային դարձվածքից, relative pronoun-ը և be-ն հաճախ կարելի է հանել։ People who are interested in the course → People interested in the course։ The files that are on the desk → The files on the desk։ Մնացած դարձվածքն անմիջապես նկարագրում է գոյականը։ to-infinitive-ի կիրառումը the first, the second, the last, the next և the only արտահայտություններից հետո հարաբերական նախադասությունը հաճախ կարելի է կրճատել to-infinitive-ով։ She was the first person who noticed the mistake → She was the first person to notice the mistake։ Այս ձևը հատկապես բնական է պաշտոնական և գրավոր անգլերենում։ Կրճատումը և relative pronoun-ի սովորական բացթողումը նույնը չեն Relative pronoun-ի բացակայությունը միշտ չէ, որ նշանակում է reduced relative clause։ The book that I bought yesterday նախադասության մեջ that-ը bought բայի ուղիղ խնդիրն է, ուստի այն կարելի է պարզապես բաց թողնել՝ The book I bought yesterday։ Բայի ձևը չի փոխվում։ Իսկ The man who is standing outside → The man standing outside դեպքում կառուցվածքն իսկապես կրճատվում է։ Ե՞րբ չպետք է կրճատել հարաբերական նախադասությունը Եթե կրճատումը վերացնում է կարևոր տեղեկություն ժամանակի, ապագայի, հնարավորության, պարտադրանքի կամ այլ modal իմաստի մասին, ավելի լավ է պահել ամբողջական հարաբերական նախադասությունը։ Employees who will work on the new project հստակ վերաբերում է ապագայում աշխատող մարդկանց, մինչդեռ Employees working on the new project կարող է նշանակել, որ նրանք արդեն աշխատում են նախագծի վրա։
Քերականական բանաձև
Ակտիվ հարաբերական նախադասություն
noun + who/which/that + active verb → noun + verb-ingThe people who work here → The people working here
Ակտիվ շարունակական կառուցվածք
noun + who/which/that + be + verb-ing → noun + verb-ingThe woman who is talking to Ben → The woman talking to Ben
Պասիվ հարաբերական նախադասություն
noun + who/which/that + be + past participle → noun + past participleThe letters that were sent yesterday → The letters sent yesterday
Ածականով կառուցվածք
noun + who/which/that + be + adjective → noun + adjectivePeople who are interested → People interested
Նախդիրային դարձվածք
noun + who/which/that + be + prepositional phrase → noun + prepositional phraseThe books that are on the table → The books on the table
to-infinitive-ով կրճատում
the first/last/only/next + noun + relative clause → the first/last/only/next + noun + to + verbThe first person who arrived → The first person to arrive
Հիմնական կանոններ
- 1
Ակտիվ իմաստի դեպքում օգտագործեք -ing
Եթե գոյականն ինքն է կատարում գործողությունը, հարաբերական նախադասությունը հաճախ կրճատվում է -ing ձևով։ People who live nearby → People living nearby.
- 2
Պասիվ իմաստի դեպքում օգտագործեք past participle
Եթե գործողությունը կատարվում է գոյականի նկատմամբ, սովորաբար օգտագործվում է past participle։ Products that are made locally → Products made locally.
- 3
Relative pronoun + be-ը հաճախ կարելի է հանել
Եթե who, which կամ that-ից հետո գալիս է be, իսկ հետո՝ participle, ածական կամ նախդիրային դարձվածք, relative pronoun-ը և be-ն հաճախ կարելի է բաց թողնել։
- 4
the first, the last, the only և նման կառուցվածքներից հետո հաճախ օգտագործվում է to-infinitive
The first person who arrived կառուցվածքը կարող է դառնալ the first person to arrive։
- 5
Գոյականի և կրճատված դարձվածքի կապը պետք է հստակ լինի
Կրճատված հատվածը պետք է տրամաբանորեն և քերականորեն անմիջապես նկարագրի իրեն նախորդող գոյականը։ Եթե այդ կապը պարզ չէ, ավելի լավ է օգտագործել ամբողջական relative clause։
- 6
Մի կորցրեք ժամանակային կամ modal իմաստը
Եթե սկզբնական relative clause-ը պարունակում է will, can, must, may կամ այլ կարևոր իմաստային տարր, կրճատելուց առաջ պետք է համոզվել, որ այդ իմաստը չի կորչի։
Օգտակար օրինակներ
The woman waiting outside is our new manager.
Դրսում սպասող կինը մեր նոր ղեկավարն է։
waiting outside-ը who is waiting outside կառուցվածքի կրճատված ձևն է։
Students living away from home often become more independent.
Տնից հեռու ապրող ուսանողները հաճախ ավելի ինքնուրույն են դառնում։
living-ը կարող է նկարագրել ընդհանուր իրավիճակ, ոչ միայն հենց այս պահին կատարվող գործողություն։
The man wearing the black coat is my neighbor.
Սև վերարկու հագած տղամարդն իմ հարևանն է։
wearing-ը կրճատում է who is wearing կառուցվածքը։
Anyone wanting more information can contact us by email.
Լրացուցիչ տեղեկություն ցանկացող յուրաքանչյուր ոք կարող է մեզ հետ կապվել էլեկտրոնային փոստով։
wanting-ը ակտիվ իմաստ ունի, քանի որ anyone-ն ինքն է ցանկանում տեղեկություն ստանալ։
The documents sent yesterday have already arrived.
Երեկ ուղարկված փաստաթղթերն արդեն հասել են։
sent-ը past participle է և ունի պասիվ իմաստ։
The products made in this factory are exported worldwide.
Այս գործարանում արտադրված ապրանքներն արտահանվում են ամբողջ աշխարհով։
made-ը պասիվ է, քանի որ ապրանքները չեն կատարում արտադրելու գործողությունը։
The data collected during the experiment will be analyzed next week.
Փորձի ընթացքում հավաքված տվյալները կվերլուծվեն հաջորդ շաբաթ։
collected-ը կրճատված պասիվ հարաբերական կառուցվածք է։
The people injured in the accident were taken to hospital.
Վթարի ժամանակ վնասված մարդկանց տեղափոխեցին հիվանդանոց։
injured-ը նկարագրում է մարդկանց, որոնց նկատմամբ կամ որոնց հետ տեղի է ունեցել գործողությունը։
The books on the top shelf belong to my professor.
Վերևի դարակի գրքերը պատկանում են իմ դասախոսին։
on the top shelf-ը that are on the top shelf կառուցվածքի կրճատված տարբերակն է։
Employees responsible for customer complaints should attend the meeting.
Հաճախորդների բողոքների համար պատասխանատու աշխատակիցները պետք է մասնակցեն հանդիպմանը։
responsible for customer complaints-ը կրճատում է who are responsible for customer complaints կառուցվածքը։
She was the first person to notice the mistake.
Նա առաջին մարդն էր, ով նկատեց սխալը։
the first person-ից հետո to-infinitive-ը բնական կրճատված կառուցվածք է։
He was the only candidate to answer every question correctly.
Նա միակ թեկնածուն էր, ով ճիշտ պատասխանեց բոլոր հարցերին։
the only candidate-ից հետո to-infinitive-ը շատ տարածված է։
Passengers traveling with small children may board first.
Փոքր երեխաների հետ ճանապարհորդող ուղևորները կարող են առաջինը նստել ինքնաթիռ։
traveling-ը ակտիվ իմաստ ունի, քանի որ passengers-ն ինքն է կատարում գործողությունը։
The apartment advertised online looked much larger in the photos.
Առցանց գովազդված բնակարանը լուսանկարներում շատ ավելի մեծ էր թվում։
advertised-ը պասիվ իմաստ ունի, քանի որ բնակարանն է գովազդվել։
Տարածված սխալներ
- ❌ The people wait outside are my colleagues. ✅ The people waiting outside are my colleagues. Ակտիվ reduced relative clause-ում սովորաբար պետք է օգտագործել -ing ձևը, ոչ թե բայի հիմքային ձևը։
- ❌ The report writing by Emma was very detailed. ✅ The report written by Emma was very detailed. Report-ը գործողությունը չի կատարում։ Այն Emma-ի կողմից գրվել է, ուստի անհրաժեշտ է written past participle-ը։
- ❌ The students studied in the library are from my course. ✅ The students studying in the library are from my course. Եթե ուսանողներն իրենք են սովորում գրադարանում, կապը ակտիվ է, ուստի պետք է օգտագործել studying։
- ❌ The woman who talking to the receptionist is my teacher. ✅ The woman talking to the receptionist is my teacher. Այս կառուցվածքում who-ն չի կարող անմիջապես կանգնել talking-ի առաջ։ Պետք է ասել կամ who is talking, կամ կրճատված ձևով՝ talking։
- ❌ The machines using in the factory are very old. ✅ The machines used in the factory are very old. Մեքենաներն օգտագործվում են մարդկանց կողմից, այսինքն՝ կապը պասիվ է։ Ուստի ճիշտ ձևը used է։
- ❌ He was the first person arriving at the office. ✅ He was the first person to arrive at the office. the first person-ից հետո այս իմաստով սովորաբար օգտագործվում է to-infinitive։
- ❌ The book I bought it yesterday was expensive. ✅ The book I bought yesterday was expensive. Ամբողջական տարբերակում that-ը bought բայի խնդիրն է։ Եթե այն բաց է թողնվում, it լրացուցիչ դերանունը չպետք է ավելացվի։
Սովորելու խորհուրդներ
- Սկզբում հարցրեք՝ գոյականն ինքն է կատարո՞ւմ գործողությունը, թե՞ գործողությունը կատարվում է նրա նկատմամբ։
- Ակտիվ կապի դեպքում հաճախ ընտրեք -ing, իսկ պասիվ կապի դեպքում՝ past participle։
- -ing ձևը reduced relative clause-ում պարտադիր չի նշանակում գործողություն, որը կատարվում է հենց այս պահին։
- Ակադեմիական տեքստերում ուշադրություն դարձրեք data collected, methods used, participants selected և նման կառուցվածքներին։
- the first, the last, the next և the only արտահայտություններից հետո հաճախ բնական է to-infinitive-ը։
- Մի կրճատեք relative clause-ը, եթե դրա արդյունքում կորում է կարևոր ապագա, ժամանակային կամ modal իմաստ։
- Եթե կրճատված տարբերակը երկիմաստ է կամ դժվար ընթեռնելի, ամբողջական հարաբերական նախադասությունը ավելի լավ ընտրություն է։
Վարժել այս թեման
Այս թեմայի ինտերակտիվ վարժությունները շուտով հասանելի կլինեն։
Նախատեսված էԿապված քերականություն
Կապված բառեր բառարանում
Հաճախ տրվող հարցեր
Կարելի՞ է յուրաքանչյուր հարաբերական նախադասություն կրճատել։
Ոչ։ Կրճատումը ճիշտ է միայն այն դեպքում, երբ քերականական կապը հստակ է և ժամանակի, modal իմաստի կամ հիմնական նշանակության կարևոր տեղեկություն չի կորչում։
Ինչպե՞ս հասկանալ՝ պետք է օգտագործել -ing, թե past participle։
Եթե գոյականն ինքն է կատարում գործողությունը, սովորաբար օգտագործվում է -ing։ Եթե գործողությունը կատարվում է գոյականի նկատմամբ, սովորաբար անհրաժեշտ է past participle։
Reduced relative clause-ում -ing-ը միշտ նշանակո՞ւմ է, որ գործողությունը կատարվում է հենց հիմա։
Ոչ։ -ing ձևը կարող է նկարագրել նաև ընդհանուր, պարբերաբար կրկնվող կամ երկարատև իրավիճակ, օրինակ՝ people working from home։
Կարո՞ղ եմ միշտ պարզապես հանել who, which կամ that-ը։
Ոչ։ Որոշ դեպքերում պետք է փոխվի նաև բայի ձևը։ The man who is waiting → The man waiting, ոչ թե The man wait։ Իսկ երբ relative pronoun-ը խնդիր է, այն երբեմն կարելի է պարզապես բաց թողնել՝ առանց բայը փոխելու։
Ինչո՞ւ ենք ասում the first person to arrive, այլ ոչ թե the first person arriving։
the first, the last, the next և the only կառուցվածքներից հետո այս իմաստով անգլերենում սովորաբար կիրառվում է to-infinitive։
Reduced relative clauses-ը հիմնականում պաշտոնակա՞ն են։
Դրանք օգտագործվում են ինչպես խոսակցական, այնպես էլ գրավոր անգլերենում, բայց հատկապես տարածված են պաշտոնական, ակադեմիական և տեղեկատվական տեքստերում, որովհետև թույլ են տալիս միտքն ավելի խտացված ձևով արտահայտել։
