توضیح ساده
جملهٔ مجهول چیست و چرا از آن استفاده میکنیم؟ در جملهٔ معلوم، تمرکز معمولاً روی انجامدهندهٔ عمل است؛ مثلاً در The company released the report، شرکت انجامدهندهٔ عمل است. در جملهٔ مجهول، تمرکز به چیزی منتقل میشود که عمل روی آن انجام شده است: The report was released. مجهول زمانی مفید است که انجامدهنده را نمیدانیم، ذکر او ضروری نیست، از قبل مشخص است یا میخواهیم نتیجه و موضوع اصلی را برجسته کنیم. اصل ثابت ساخت مجهول هستهٔ ساختار مجهول در بیشتر موارد be + past participle است. نکتهٔ اصلی این است که زمان جمله روی فعل be نشان داده میشود و فعل اصلی به قسمت سوم تبدیل میشود. بنابراین برای تغییر زمان، معمولاً شکل be تغییر میکند اما past participle فعل اصلی ثابت میماند؛ مانند is made، was made، has been made و will be made. تبدیل جملهٔ معلوم به مجهول برای تبدیل یک جملهٔ معلوم به مجهول، ابتدا مفعول جملهٔ معلوم را پیدا کنید. آن مفعول به جایگاه فاعل جملهٔ مجهول میآید. سپس be را متناسب با زمان جمله انتخاب کنید، فعل اصلی را به قسمت سوم ببرید و در صورت نیاز انجامدهنده را با by اضافه کنید. مثال: Someone stole my bike last night. → My bike was stolen last night. چون هویت دزد مشخص نیست، آوردن by someone اطلاعات مفیدی اضافه نمیکند. مجهول در زمانهای ساده در Present Simple از am/is/are + past participle و در Past Simple از was/were + past participle استفاده میکنیم. برای آینده با will نیز ساختار will be + past participle بهکار میرود. این شکلها برای قوانین، فرایندها، گزارش رویدادها، خدمات و تصمیمهای آینده بسیار رایجاند. مجهول در زمانهای استمراری برای نشان دادن عملی که در حال انجام است، ساختار مجهول به be + being + past participle تبدیل میشود. Present Continuous Passive به شکل am/is/are being + past participle و Past Continuous Passive به شکل was/were being + past participle ساخته میشود. وجود being نشان میدهد که عمل در همان مقطع زمانی در جریان است. مجهول در زمانهای کامل در زمانهای کامل، ساختار مجهول شامل been است. Present Perfect Passive به شکل have/has been + past participle و Past Perfect Passive به شکل had been + past participle ساخته میشود. این ساختارها زمانی مناسباند که کامل شدن عمل یا ارتباط نتیجهٔ آن با زمان دیگری اهمیت داشته باشد. مجهول با افعال وجهی بعد از افعال وجهی مانند can، could، may، might، must، should و would از be + past participle استفاده میکنیم: modal + be + past participle. برای اشاره به گذشته میتوان از modal + have been + past participle استفاده کرد؛ مانند The problem should have been reported earlier. چه زمانی از by استفاده کنیم؟ در مجهول لازم نیست همیشه انجامدهنده را ذکر کنیم. اگر انجامدهنده ناشناخته، بدیهی یا بیاهمیت باشد، معمولاً حذف میشود. اما اگر هویت او اطلاعات مهمی به جمله اضافه کند، از by استفاده میکنیم؛ مانند The novel was written by George Orwell. عبارت by the police در بسیاری از موقعیتها ممکن است قابل حذف باشد، زیرا اهمیت اصلی میتواند روی عمل یا نتیجه باشد. مجهول منفی و سوالی برای منفی کردن، not را بعد از اولین فعل کمکی قرار میدهیم: The documents were not sent. برای ساخت سوال، اولین فعل کمکی را قبل از فاعل میآوریم: Were the documents sent? در ساختارهای کامل نیز همین اصل برقرار است: Has the problem been solved? و در افعال وجهی میگوییم: Can this machine be repaired? همهٔ زمانها از نظر نظری یکسان پرکاربرد نیستند اگرچه میتوان منطق مجهول را به ساختارهای زمانی متعددی گسترش داد، بعضی ترکیبها در انگلیسی طبیعی بسیار سنگین و نادر هستند. برای مثال شکلهایی مانند has been being repaired یا will be being repaired از نظر ساختاری قابل تحلیلاند، اما معمولاً گوینده جمله را بازنویسی میکند. در سطح B2 مهمتر است شکلهای رایج و طبیعی مجهول را فعالانه یاد بگیرید و ساختارهای بسیار سنگین را فقط هنگام مواجهه تشخیص دهید.
فرمول گرامر
Present Simple Passive
subject + am/is/are + past participleThese machines are checked every morning.
Past Simple Passive
subject + was/were + past participleThe road was closed last night.
Future Simple Passive
subject + will be + past participleThe results will be announced tomorrow.
Present Continuous Passive
subject + am/is/are being + past participleThe office is being renovated.
Past Continuous Passive
subject + was/were being + past participleThe patient was being examined.
Present Perfect Passive
subject + have/has been + past participleThe documents have been uploaded.
Past Perfect Passive
subject + had been + past participleThe room had been cleaned before we arrived.
Modal Passive
subject + modal + be + past participleThe form must be signed.
Perfect Modal Passive
subject + modal + have been + past participleThe mistake should have been noticed earlier.
Passive Infinitive
to be + past participleThe equipment needs to be tested.
Passive Question
subject + first auxiliary + not + remaining passive structureThe final decision has not been made.
Passive Negative
first auxiliary + subject + remaining passive structureHas the package been delivered?
قانونهای اصلی
- 1
قاعدهٔ اصلی مجهول
مفعول جملهٔ معلوم معمولاً به فاعل دستوری جملهٔ مجهول تبدیل میشود و فعل با الگوی مناسب be + past participle ساخته میشود.
- 2
زمان روی be نشان داده میشود
برای حفظ زمان جمله، شکل فعل be را تغییر دهید. مقایسه کنید: is repaired، was repaired، is being repaired، has been repaired و will be repaired.
- 3
فعل اصلی به قسمت سوم میرود
در ساختار مجهول، فعل اصلی باید past participle باشد؛ مانند make → made، write → written، take → taken و build → built.
- 4
مجهول معمولاً به فعل متعدی نیاز دارد
فعل باید بتواند مفعولی داشته باشد که در جملهٔ مجهول به جایگاه فاعل منتقل شود. به همین دلیل افعال لازم مانند arrive و happen معمولاً به شکل مجهول معمولی ساخته نمیشوند.
- 5
انجامدهنده فقط در صورت نیاز با by میآید
اگر انجامدهنده برای پیام جمله مهم نباشد، آن را حذف کنید. by زمانی مناسب است که هویت عامل اطلاعات مهم، جدید یا متمایزکنندهای ارائه کند.
- 6
در مجهول استمراری از being استفاده میشود
Present Continuous Passive و Past Continuous Passive بهترتیب با am/is/are being و was/were being ساخته میشوند و پس از آنها past participle قرار میگیرد.
- 7
در مجهول کامل از been استفاده میشود
در Present Perfect Passive از have/has been و در Past Perfect Passive از had been استفاده میکنیم و سپس past participle میآید.
- 8
بعد از modal از be استفاده میشود
ساختار معمول مجهول با فعل وجهی modal + be + past participle است؛ مانند must be completed و can be changed.
مثالهای کاربردی
English is spoken in many countries.
در کشورهای زیادی انگلیسی صحبت میشود.
Present Simple Passive برای یک واقعیت عمومی بهکار رفته است.
My laptop was stolen on the train.
لپتاپ من در قطار دزدیده شد.
Past Simple Passive مناسب است چون رویداد در گذشته اتفاق افتاده و دزد مشخص نیست.
The final results will be announced on Friday.
نتایج نهایی روز جمعه اعلام خواهند شد.
will be + past participle برای یک رویداد مجهول در آینده استفاده شده است.
A new bridge is being built near the station.
یک پل جدید نزدیک ایستگاه در حال ساخت است.
is being built نشان میدهد فرایند ساخت اکنون در جریان است.
The suspect was being questioned when the lawyer arrived.
وقتی وکیل رسید، از مظنون در حال بازجویی بودند.
Past Continuous Passive عملی را نشان میدهد که در یک لحظهٔ گذشته در جریان بوده است.
Several changes have been made to the schedule.
چند تغییر در برنامه ایجاد شده است.
Present Perfect Passive روی نتیجهٔ تغییراتی تمرکز دارد که تا اکنون انجام شدهاند.
The building had already been evacuated before the fire spread.
پیش از گسترش آتش، ساختمان از قبل تخلیه شده بود.
Past Perfect Passive نشان میدهد تخلیه قبل از رویداد دیگری در گذشته کامل شده بود.
All applications must be submitted by midnight.
همهٔ درخواستها باید تا نیمهشب ارسال شوند.
must be submitted نمونهٔ مجهول با فعل وجهی و بیان الزام است.
This problem can be solved without replacing the entire system.
این مشکل را میتوان بدون تعویض کل سیستم حل کرد.
can be solved برای بیان امکان در حالت مجهول استفاده شده است.
The accident should have been reported immediately.
حادثه باید فوراً گزارش میشد.
should have been reported دربارهٔ کاری در گذشته صحبت میکند که انتظار میرفت انجام شود.
The new software is expected to reduce processing time.
انتظار میرود نرمافزار جدید زمان پردازش را کاهش دهد.
is expected to یک ساختار مجهول رایج در زبان رسمی و گزارشهاست.
The equipment needs to be checked before use.
تجهیزات باید پیش از استفاده بررسی شوند.
to be checked یک passive infinitive است.
Has your application been approved yet?
آیا درخواستت تا الان تأیید شده است؟
در سوال Present Perfect Passive، has قبل از فاعل قرار گرفته است.
The meeting has not been cancelled.
جلسه لغو نشده است.
not بعد از اولین فعل کمکی یعنی has قرار گرفته است.
The novel was written by a young journalist.
این رمان توسط یک روزنامهنگار جوان نوشته شد.
عامل با by آمده چون هویت نویسنده بخشی از اطلاعات مهم جمله است.
Visitors are asked to turn off their phones.
از بازدیدکنندگان خواسته میشود تلفنهایشان را خاموش کنند.
are asked to ساختاری رایج برای دستورها و درخواستهای رسمی است.
اشتباهات رایج
- ❌ The report was write yesterday. ✅ The report was written yesterday. بعد از was در مجهول باید قسمت سوم فعل بیاید. قسمت سوم write برابر written است.
- ❌ The emails have sent already. ✅ The emails have been sent already. در Present Perfect Passive وجود been ضروری است: have/has been + past participle.
- ❌ The car is being repair now. ✅ The car is being repaired now. بعد از being نیز فعل اصلی باید به شکل past participle باشد.
- ❌ The work will finished tomorrow. ✅ The work will be finished tomorrow. مجهول با will به be نیاز دارد: will be + past participle.
- ❌ This problem can solved easily. ✅ This problem can be solved easily. در مجهول با modal باید بعد از فعل وجهی be قرار بگیرد.
- ❌ The accident happened by a careless driver. ✅ The accident was caused by a careless driver. happen فعل لازم است و در این معنی ساختار مجهول معمولی نمیگیرد. برای بیان عامل میتوان از فعل متعدی cause استفاده کرد.
- ❌ The room cleaned every day. ✅ The room is cleaned every day. past participle بهتنهایی ساختار مجهول کامل نمیسازد؛ در Present Simple Passive به is نیاز داریم.
- ❌ Was sent the email yesterday? ✅ Was the email sent yesterday? در سوال مجهول، فعل کمکی قبل از فاعل قرار میگیرد و سپس past participle میآید.
نکتههای یادگیری
- هنگام ساخت مجهول ابتدا زمان جمله را مشخص کنید و بعد شکل مناسب be را انتخاب کنید.
- بهجای حفظ کردن دهها فرمول جداگانه، الگوی اصلی be + past participle را یاد بگیرید و زمان را روی be اعمال کنید.
- اگر در جملهٔ معلوم مفعولی وجود ندارد، قبل از مجهول کردن بررسی کنید که آیا فعل اصلاً قابلیت مجهول شدن دارد.
- عبارت by + agent را خودکار به هر جملهٔ مجهول اضافه نکنید؛ فقط زمانی آن را بیاورید که انجامدهنده واقعاً اطلاعات مهمی ارائه میکند.
- در Present Perfect Passive تفاوت been و being را جدی بگیرید: has been repaired یعنی تعمیر شده است، اما is being repaired یعنی در حال تعمیر است.
- در متنهای رسمی، علمی، خبری و فرایندمحور مجهول رایج است، اما استفادهٔ بیش از حد از آن میتواند متن را سنگین کند.
- ساختارهایی مانند is believed to، is expected to و is reported to در سطح B2 برای گزارش اطلاعات بدون تمرکز مستقیم بر منبع بسیار مفید هستند.
- شکلهای بسیار سنگین مانند has been being repaired را برای تولید فعال در اولویت قرار ندهید؛ در بیشتر موقعیتها بازنویسی طبیعیتر است.
تمرین این مبحث
تمرینهای تعاملی این مبحث بهزودی فعال میشوند.
در حال آمادهسازیگرامرهای مرتبط
واژگان مرتبط در دیکشنری
سؤالهای رایج
از کجا بفهمیم باید جمله را معلوم بنویسیم یا مجهول؟
اگر انجامدهنده مهمترین اطلاعات جمله است، معلوم معمولاً طبیعیتر است. اگر نتیجه، فرایند یا چیزی که عمل روی آن انجام شده مهمتر باشد، یا انجامدهنده ناشناخته و بیاهمیت باشد، مجهول انتخاب مناسبی است.
آیا در هر زمان انگلیسی میتوان مجهول ساخت؟
منطق مجهول را میتوان در ساختارهای زمانی زیادی بهکار برد، اما همهٔ ترکیبهای ممکن به یک اندازه طبیعی و رایج نیستند. در سطح B2 بهتر است شکلهای پرکاربرد مانند is done، was done، is being done، has been done، had been done و will be done را فعالانه یاد بگیرید.
تفاوت been و being در مجهول چیست؟
being معمولاً در ساختار مجهول استمراری دیده میشود و روی در جریان بودن عمل تأکید دارد، مانند is being repaired. been در ساختارهای کامل میآید، مانند has been repaired، و نشان میدهد عمل تا یک نقطهٔ زمانی انجام شده یا نتیجهٔ آن مرتبط است.
آیا بعد از هر جملهٔ مجهول باید by بیاوریم؟
خیر. در واقع در بسیاری از جملههای مجهول عامل حذف میشود. by + agent فقط زمانی لازم یا مفید است که دانستن انجامدهنده برای پیام جمله اهمیت داشته باشد.
چرا نمیتوان همهٔ فعلها را مجهول کرد؟
در ساختار مجهول معمولی به مفعولی نیاز داریم که بتواند به جایگاه فاعل منتقل شود. افعال لازم مانند happen، arrive و sleep مفعول مستقیم ندارند، بنابراین معمولاً مجهول نمیشوند.
فرق The company is repairing the road و The road is being repaired چیست؟
در جملهٔ اول تمرکز روی company بهعنوان انجامدهنده است. در جملهٔ دوم تمرکز روی road و فرایند تعمیر آن است و انجامدهنده میتواند حذف شود.
ساختار should have been done چه معنایی دارد؟
این ساختار معمولاً میگوید انتظار میرفت کاری در گذشته انجام شود. برای مثال The door should have been locked یعنی انتظار میرفت در بسته و قفل شده باشد و معمولاً مفهوم ضمنی این است که چنین اتفاقی نیفتاده یا دربارهٔ آن تردید وجود دارد.
آیا مجهول فقط در زبان رسمی استفاده میشود؟
خیر. مجهول در مکالمهٔ روزمره نیز بسیار رایج است؛ جملههایی مانند My phone was stolen یا Has the food been delivered? کاملاً طبیعی هستند. با این حال در گزارشها، متون علمی، خبرها و توضیح فرایندها کاربرد آن بیشتر دیده میشود.