در پایان این درس می‌توانم…
- حالت ضمیر موصولی از نقش آن در جمله موصولی مشخص می‌شود
- مالکیت با مرجع مذکر یا خنثی
- مالکیت با مرجع مؤنث یا جمع
- ضمیرِ داتیو جمع
- افعال جمله موصولی در انتهای جمله قرار میگیرند
- تفسیرِ کاربرد در متن
توضیح ساده
در زبان آلمانی ساختارهای وصفی و موصولی پیشرفته برای توضیح دقیق‌تر اسم‌ها و ایجاد جملههای پیچیده‌تر استفاده می‌شوند. در سطح C1 باید بتوانید تفاوت میان جملههای موصولی، صفت‌های وصفی، Partizipialattribute و ساختارهای فشرده رسمی را درک و استفاده کنید.
ضمیر موصولی باید با اسم هماهنگ باشد
جنس و تعداد ضمیر موصولی از اسم قبل از خود گرفته می‌شود. مثال: der Mann → der, die Frau → die, das Kind → das.
حالت ضمیر موصولی از نقش آن در جمله موصولی مشخص می‌شود
برای انتخاب درست ضمیر باید ببینید که ضمیر در جمله موصولی فاعل، مفعول مستقیم یا مفعول غیرمستقیم است.
افعال جمله موصولی در انتهای جمله قرار میگیرند
مانند دیگر جملههای وابسته آلمانی، فعل صرفشده در Relativsatz معمولاً در پایان جمله قرار میگیرد.
وصفِ پیش از اسم، صرف صفت می‌خواهد
وقتی Partizip پیش از اسم نقش وابسته دارد، مانند صفت بر اساس حرف تعریف، حالت، جنس و شمار صرف می‌شود: der wartende Kunde، mit den wartenden Kunden.
دامنه، استثنا و انتخاب
ضمیر موصولی جنس و شمار را از مرجع میگیرد، ولی حالت را نقش یا حرف اضافهٔ داخل موصولی تعیین میکند: das Projekt, an dem... . dessen برای مذکر و خنثی مفرد و deren برای مؤنث مفرد و جمع است؛ اسم بعدی را باید مطابق نقش خودش بسازی. جمعِ داتیو denen است. ویرگول در آلمانی همهٔ بندهای موصولی را جدا میکند؛ مانند انگلیسی نشانۀ قطعیِ «توضیحی یا تعیینکننده» نیست.
تفسیرِ کاربرد در متن
دو خوانشِ زیر را با توجه به جمله و موقعیت از هم جدا کن: ① ساختِ ملکی، پسر یا کتاب را به همان زنِ مرجعِ بند موصولی پیوند میدهد. ② شخصِ مذکرِ مرجعِ بند موصولی دریافت‌کنندهٔ کمک یا سپاس است.
انتخاب ساخت و تفسیر در بافت
| کارکرد | نمونه | حد و دلیل انتخاب |
|---|---|---|
| حالت ضمیر موصولی از نقش آن در جمله موصولی مشخص می‌شود | Das Projekt, an dem wir arbeiten, wird gefördert. | برای انتخاب درست ضمیر باید ببینید که ضمیر در جمله موصولی فاعل، مفعول مستقیم یا مفعول غیرمستقیم است. |
| مالکیت با مرجع مذکر یا خنثی | Der Forscher, dessen Antrag bewilligt wurde, reist ab. | ضمیر موصولی جنس و شمار را از مرجع میگیرد، ولی حالت را نقش یا حرف اضافهٔ داخل موصولی تعیین میکند: das Projekt, an dem... . dessen برای مذکر و خنثی مفرد و deren برای مؤنث مفرد و جمع است؛ اسم بعدی را باید مطابق نقش خودش بسازی. جمعِ داتیو denen است. ویرگول در آلمانی همهٔ بندهای موصولی را جدا میکند؛ مانند انگلیسی نشانۀ قطعیِ «توضیحی یا تعیینکننده» نیست. |
| مالکیت با مرجع مؤنث یا جمع | Die Autorin, deren Buch prämiert wurde, ist hier. | ضمیر موصولی جنس و شمار را از مرجع میگیرد، ولی حالت را نقش یا حرف اضافهٔ داخل موصولی تعیین میکند: das Projekt, an dem... . dessen برای مذکر و خنثی مفرد و deren برای مؤنث مفرد و جمع است؛ اسم بعدی را باید مطابق نقش خودش بسازی. جمعِ داتیو denen است. ویرگول در آلمانی همهٔ بندهای موصولی را جدا میکند؛ مانند انگلیسی نشانۀ قطعیِ «توضیحی یا تعیینکننده» نیست. |
| ضمیرِ داتیو جمع | Die Gäste, mit denen wir gesprochen haben, sind abgereist. | برای انتخاب درست ضمیر باید ببینید که ضمیر در جمله موصولی فاعل، مفعول مستقیم یا مفعول غیرمستقیم است. |
| افعال جمله موصولی در انتهای جمله قرار میگیرند | Der Mann, der hier arbeitet, ist mein Bruder. | مانند دیگر جملههای وابسته آلمانی، فعل صرفشده در Relativsatz معمولاً در پایان جمله قرار میگیرد. |
| تفسیرِ کاربرد در متن | „Die Frau, deren Sohn wir kennen, ist da.“ Wessen Sohn kennen wir? | دو خوانشِ زیر را با توجه به جمله و موقعیت از هم جدا کن: ① ساختِ ملکی، پسر یا کتاب را به همان زنِ مرجعِ بند موصولی پیوند میدهد. ② شخصِ مذکرِ مرجعِ بند موصولی دریافت‌کنندهٔ کمک یا سپاس است. |
فرمول گرامر
Relativsatz پایه
Nomen + Relativpronomen + Informationen + Verb am EndeDer Mann, der dort arbeitet, ist Arzt.
Relativsatz با مفعول
Nomen + Relativpronomen Akkusativ + Subjekt + ... + VerbDas Buch, das ich gelesen habe, ist interessant.
وابستهٔ اسمی با وصفِ فعال
Partizip I (meist Infinitiv + d; sein → seiend, tun → tuend) + Adjektivendungdie wartende Kundin
وابستهٔ اسمی با وصفِ گذشته
Partizip II + Adjektivendungdas geschriebene Dokument
قانون‌های اصلی
- 1
ضمیر موصولی باید با اسم هماهنگ باشد
جنس و تعداد ضمیر موصولی از اسم قبل از خود گرفته می‌شود. مثال: der Mann → der, die Frau → die, das Kind → das.
- 2
حالت ضمیر موصولی از نقش آن در جمله موصولی مشخص می‌شود
برای انتخاب درست ضمیر باید ببینید که ضمیر در جمله موصولی فاعل، مفعول مستقیم یا مفعول غیرمستقیم است.
- 3
افعال جمله موصولی در انتهای جمله قرار میگیرند
مانند دیگر جملههای وابسته آلمانی، فعل صرفشده در Relativsatz معمولاً در پایان جمله قرار میگیرد.
- 4
وصفِ پیش از اسم، صرف صفت می‌خواهد
وقتی Partizip پیش از اسم نقش وابسته دارد، مانند صفت بر اساس حرف تعریف، حالت، جنس و شمار صرف می‌شود: der wartende Kunde، mit den wartenden Kunden.
- 5
دامنه، استثنا و انتخاب
ضمیر موصولی جنس و شمار را از مرجع میگیرد، ولی حالت را نقش یا حرف اضافهٔ داخل موصولی تعیین میکند: das Projekt, an dem... . dessen برای مذکر و خنثی مفرد و deren برای مؤنث مفرد و جمع است؛ اسم بعدی را باید مطابق نقش خودش بسازی. جمعِ داتیو denen است. ویرگول در آلمانی همهٔ بندهای موصولی را جدا میکند؛ مانند انگلیسی نشانۀ قطعیِ «توضیحی یا تعیینکننده» نیست.
- 6
تفسیرِ کاربرد در متن
دو خوانشِ زیر را با توجه به جمله و موقعیت از هم جدا کن: ① ساختِ ملکی، پسر یا کتاب را به همان زنِ مرجعِ بند موصولی پیوند میدهد. ② شخصِ مذکرِ مرجعِ بند موصولی دریافت‌کنندهٔ کمک یا سپاس است.
مثال‌های کاربردی
Der Mann, der neben mir sitzt, ist mein Kollege.
مردی که کنارم نشسته، همکار من است.
Die Frau, die ich gestern getroffen habe, arbeitet in einer internationalen Firma.
زنی که دیروز ملاقات کردم، در یک شرکت بین‌المللی کار میکند.
Das Projekt, an dem wir seit Monaten arbeiten, ist sehr erfolgreich.
پروژه‌ای که ماه‌هاست روی آن کار می‌کنیم، بسیار موفق است.
Der Student, dessen Forschung ausgezeichnet wurde, erhält eine Förderung.
دانشجویی که پژوهشش جایزه گرفته، کمک‌هزینه دریافت میکند.
Die in München lebenden Studenten besuchen einen Sprachkurs.
دانشجویان ساکن مونیخ در یک دورهٔ زبان شرکت می‌کنند.
Die gestern veröffentlichte Studie wurde weltweit diskutiert.
مطالعه‌ای که دیروز منتشر شد، در سراسر جهان مورد بحث قرار گرفت.
Der von Experten entwickelte Vorschlag wurde angenommen.
پیشنهادِ تدوین‌شده به دست کارشناسان پذیرفته شد.
Die ständig wachsende Nachfrage verändert den Markt.
تقاضای پیوسته در حال رشد، بازار را تغییر میدهد.
Ein gut vorbereitetes Team erreicht bessere Ergebnisse.
یک تیم کاملاً آماده به نتایج بهتری می‌رسد.
Die Entscheidung, die gestern getroffen wurde, war notwendig.
تصمیمی که دیروز گرفته شد، ضروری بود.
اشتباهات رایج
- ❌ Das Projekt, an den wir arbeiten, wird gefördert. ✅ Das Projekt, an dem wir arbeiten, wird gefördert. برای انتخاب درست ضمیر باید ببینید که ضمیر در جمله موصولی فاعل، مفعول مستقیم یا مفعول غیرمستقیم است.
- ❌ Der Forscher, deren Antrag bewilligt wurde, reist ab. ✅ Der Forscher, dessen Antrag bewilligt wurde, reist ab. ضمیر موصولی جنس و شمار را از مرجع میگیرد، ولی حالت را نقش یا حرف اضافهٔ داخل موصولی تعیین میکند: das Projekt, an dem... . dessen برای مذکر و خنثی مفرد و deren برای مؤنث مفرد و جمع است؛ اسم بعدی را باید مطابق نقش خودش بسازی. جمعِ داتیو denen است. ویرگول در آلمانی همهٔ بندهای موصولی را جدا میکند؛ مانند انگلیسی نشانۀ قطعیِ «توضیحی یا تعیینکننده» نیست.
- ❌ Die Autorin, dessen Buch prämiert wurde, ist hier. ✅ Die Autorin, deren Buch prämiert wurde, ist hier. ضمیر موصولی جنس و شمار را از مرجع میگیرد، ولی حالت را نقش یا حرف اضافهٔ داخل موصولی تعیین میکند: das Projekt, an dem... . dessen برای مذکر و خنثی مفرد و deren برای مؤنث مفرد و جمع است؛ اسم بعدی را باید مطابق نقش خودش بسازی. جمعِ داتیو denen است. ویرگول در آلمانی همهٔ بندهای موصولی را جدا میکند؛ مانند انگلیسی نشانۀ قطعیِ «توضیحی یا تعیینکننده» نیست.
- ❌ Die Gäste, mit denen zu wir gesprochen haben, sind abgereist. ✅ Die Gäste, mit denen wir gesprochen haben, sind abgereist. برای انتخاب درست ضمیر باید ببینید که ضمیر در جمله موصولی فاعل، مفعول مستقیم یا مفعول غیرمستقیم است.
- ❌ Der Mann, der hier arbeitet er, ist mein Bruder. ✅ Der Mann, der hier arbeitet, ist mein Bruder. مانند دیگر جملههای وابسته آلمانی، فعل صرفشده در Relativsatz معمولاً در پایان جمله قرار میگیرد.
- ❌ „Die Frau, deren Sohn wir kennen, ist da.“ Wessen Sohn kennen wir? → شخصِ مذکرِ مرجعِ بند موصولی دریافت‌کنندهٔ کمک یا سپاس است. ✅ ساختِ ملکی، پسر یا کتاب را به همان زنِ مرجعِ بند موصولی پیوند میدهد. دو خوانشِ زیر را با توجه به جمله و موقعیت از هم جدا کن: ① ساختِ ملکی، پسر یا کتاب را به همان زنِ مرجعِ بند موصولی پیوند میدهد. ② شخصِ مذکرِ مرجعِ بند موصولی دریافت‌کنندهٔ کمک یا سپاس است.
نکته‌های یادگیری
- فاعل، مرجع، زمان و نقش هر جزء روشن است.
- انتخاب‌ها با شواهد و لحن متن سازگارند؛ از جدول و توضیح برای بازبینی استفاده کردم.
کارگاه بازنویسی و استدلال
چهار جمله دربارهٔ یک موقعیت یا چند موقعیتِ مستقل در کار، پژوهش یا زندگی بنویس. دست‌کم سه ساختِ این درس را با هدف روشن به کار ببر. سپس دو جمله را با ساخت جایگزین بازنویسی کن و تغییر معنا، مرجع یا لحن را توضیح بده. نمونه چهار مثال مستقل برای مرحلهٔ اول است. این فعالیت خودارزیابی است و خودکار نمره‌گذاری نمی‌شود؛ آزمون چهارگزینه‌ای جداست.
- حالت ضمیر موصولی از نقش آن در جمله موصولی مشخص می‌شود
- مالکیت با مرجع مذکر یا خنثی
- مالکیت با مرجع مؤنث یا جمع
- ضمیرِ داتیو جمع
نمونه را ببین
Der Mann, der neben mir sitzt, ist mein Kollege. Die Frau, die ich gestern getroffen habe, arbeitet in einer internationalen Firma. Das Projekt, an dem wir seit Monaten arbeiten, ist sehr erfolgreich. Der Student, dessen Forschung ausgezeichnet wurde, erhält eine Förderung.
خودت بررسی کن
- فاعل، مرجع، زمان و نقش هر جزء روشن است.
- انتخاب‌ها با شواهد و لحن متن سازگارند؛ از جدول و توضیح برای بازبینی استفاده کردم.
حالا خودت امتحان کن
دو سؤال را بدون حساب حل کن. با ثبت‌نام رایگان، تمرین را ادامه بده و نتیجه و پیشرفتت را ذخیره کن.
گرامرهای مرتبط
واژگان مرتبط در دیکشنری
سؤال‌های رایج
در مثال «Das Projekt, an dem wir arbeiten, wird gefördert.»، برای حالت ضمیر موصولی از نقش آن در جمله موصولی مشخص می‌شود چه چیزی را باید بررسی کنم؟
برای انتخاب درست ضمیر باید ببینید که ضمیر در جمله موصولی فاعل، مفعول مستقیم یا مفعول غیرمستقیم است. صورت کامل در این بافت: Das Projekt, an dem wir arbeiten, wird gefördert.
در مثال «Der Forscher, dessen Antrag bewilligt wurde, reist ab.»، برای مالکیت با مرجع مذکر یا خنثی چه چیزی را باید بررسی کنم؟
ضمیر موصولی جنس و شمار را از مرجع میگیرد، ولی حالت را نقش یا حرف اضافهٔ داخل موصولی تعیین میکند: das Projekt, an dem... . dessen برای مذکر و خنثی مفرد و deren برای مؤنث مفرد و جمع است؛ اسم بعدی را باید مطابق نقش خودش بسازی. جمعِ داتیو denen است. ویرگول در آلمانی همهٔ بندهای موصولی را جدا میکند؛ مانند انگلیسی نشانۀ قطعیِ «توضیحی یا تعیینکننده» نیست. صورت کامل در این بافت: Der Forscher, dessen Antrag bewilligt wurde, reist ab.
در مثال «Die Autorin, deren Buch prämiert wurde, ist hier.»، برای مالکیت با مرجع مؤنث یا جمع چه چیزی را باید بررسی کنم؟
ضمیر موصولی جنس و شمار را از مرجع میگیرد، ولی حالت را نقش یا حرف اضافهٔ داخل موصولی تعیین میکند: das Projekt, an dem... . dessen برای مذکر و خنثی مفرد و deren برای مؤنث مفرد و جمع است؛ اسم بعدی را باید مطابق نقش خودش بسازی. جمعِ داتیو denen است. ویرگول در آلمانی همهٔ بندهای موصولی را جدا میکند؛ مانند انگلیسی نشانۀ قطعیِ «توضیحی یا تعیینکننده» نیست. صورت کامل در این بافت: Die Autorin, deren Buch prämiert wurde, ist hier.
در مثال «Die Gäste, mit denen wir gesprochen haben, sind abgereist.»، برای ضمیرِ داتیو جمع چه چیزی را باید بررسی کنم؟
برای انتخاب درست ضمیر باید ببینید که ضمیر در جمله موصولی فاعل، مفعول مستقیم یا مفعول غیرمستقیم است. صورت کامل در این بافت: Die Gäste, mit denen wir gesprochen haben, sind abgereist.
در مثال «Der Mann, der hier arbeitet, ist mein Bruder.»، برای افعال جمله موصولی در انتهای جمله قرار میگیرند چه چیزی را باید بررسی کنم؟
مانند دیگر جملههای وابسته آلمانی، فعل صرفشده در Relativsatz معمولاً در پایان جمله قرار میگیرد. صورت کامل در این بافت: Der Mann, der hier arbeitet, ist mein Bruder.
در مثال «„Die Frau, deren Sohn wir kennen, ist da.“ Wessen Sohn kennen wir?»، برای تفسیرِ کاربرد در متن چه چیزی را باید بررسی کنم؟
ضمیر موصولی جنس و شمار را از مرجع میگیرد، ولی حالت را نقش یا حرف اضافهٔ داخل موصولی تعیین میکند: das Projekt, an dem... . dessen برای مذکر و خنثی مفرد و deren برای مؤنث مفرد و جمع است؛ اسم بعدی را باید مطابق نقش خودش بسازی. جمعِ داتیو denen است. ویرگول در آلمانی همهٔ بندهای موصولی را جدا میکند؛ مانند انگلیسی نشانۀ قطعیِ «توضیحی یا تعیینکننده» نیست. در این بافت: ساختِ ملکی، پسر یا کتاب را به همان زنِ مرجعِ بند موصولی پیوند میدهد.
کجا نمیتوان این الگوها را مکانیکی به کار برد؟
ضمیر موصولی جنس و شمار را از مرجع میگیرد، ولی حالت را نقش یا حرف اضافهٔ داخل موصولی تعیین میکند: das Projekt, an dem... . dessen برای مذکر و خنثی مفرد و deren برای مؤنث مفرد و جمع است؛ اسم بعدی را باید مطابق نقش خودش بسازی. جمعِ داتیو denen است. ویرگول در آلمانی همهٔ بندهای موصولی را جدا میکند؛ مانند انگلیسی نشانۀ قطعیِ «توضیحی یا تعیینکننده» نیست.
با حساب رایگان، درس‌های خوانده‌شده و نتیجهٔ آزمونت را نگه دار.
ثبت‌نام رایگان و ادامه