در پایان این درس می‌توانم…
- امکان با sich lassen
- sein + zu و بافت
- صرف، مصدر و نفی
- صفتهای قابلیت
- man و حفظ عامل
- جایگزینی با معنی مشخص
توضیح ساده
در زبان آلمانی برای بیان مفهوم مجهول همیشه لازم نیست از Passiv با werden استفاده کنیم. ساختارهای sich lassen و sein + zu می‌توانند امکان، قابلیت، ضرورت یا امکان انجام یک عمل را نشان دهند و در مکالمه و متن‌های رسمی بسیار کاربردی هستند.
امکان با sich lassen
Sich lassen + مصدر میتواند قابلیت را برساند: Das Problem lässt sich lösen یعنی مشکل قابل حل است. Lassen با فاعل تطابق دارد: Die Probleme lassen sich lösen. این ساخت لزوماً نمیگوید عملِ حلکردن واقعاً در حال انجام است.
sein + zu و بافت
Sein + zu + مصدر میتواند امکان یا الزام بدهد. Der Text ist leicht zu verstehen قابلیتِ فهم است؛ Die Rechnung ist bis Freitag zu bezahlen معمولاً دستور پرداخت است. قید، موقعیت و معنای متن تعیینکنندهاند؛ یک ترجمهٔ ثابت برای هر دو نساز.
صرف، مصدر و نفی
فعل sein یا lassen صرف میشود و فعل اصلی مصدر میماند: Die Datei ist zu öffnen؛ Die Datei lässt sich öffnen. در مثال منفی، Das lässt sich nicht öffnen به امکان بازکردن مربوط است. حرف zu در الگوی lassen به فعل اصلی اضافه نمیشود.
صفتهای قابلیت
صفتهایی مانند lesbar و lösbar قابلیت را بیان میکنند: Der Text ist lesbar. پسوند bar را نمیتوان آزادانه به هر فعل چسباند؛ واژهٔ پذیرفتهشده و معنی آن را یاد بگیر. این صفتها ممکن است کیفیتِ قابلخواندن بودن را هم بسنجند، نه یک عمل واقعیِ خواندن.
man و حفظ عامل
جملهٔ فعال با man میتواند عامل نامشخص را بیان کند: Man kann den Text verstehen. در تبدیل به Der Text ist zu verstehen، قید و بافت لازماند تا امکان با الزام اشتباه نشود. نقشها را حفظ کن و به تشابهِ ترجمه اکتفا نکن.
جایگزینی با معنی مشخص
این ساختها از نظر معنی همیشه جایگزین کاملِ werden-Passiv نیستند. Das Buch liest sich leicht ویژگیِ خواندنِ کتاب را بیان میکند، نه اینکه کسی همین حالا آن را میخواند. پیش از بازنویسی مشخص کن از قابلیت، الزام، خاصیت یا رویداد واقعی حرف میزنی.
جدول راهنمای کاربرد
| ساخت یا کاربرد | نمونه در زبان هدف |
|---|---|
| امکان با sich lassen | Das Problem lässt sich lösen. |
| sein + zu و بافت | Die Rechnung ist bis Freitag zu bezahlen. |
| صرف، مصدر و نفی | Der Deckel lässt sich leicht öffnen. |
| صفتهای قابلیت | Die Schrift ist groß und gut lesbar. |
| man و حفظ عامل | Man kann diesen Text leicht verstehen. |
| معنی در بافت | Die Schrift ist auch ohne Brille gut lesbar. |
فرمول گرامر
امکان با sich lassen
Subjekt + lassen (konjugiert) + sich + ... + Infinitiv ohne zuDas Problem lässt sich lösen.
sein + zu و بافت
Subjekt + sein (konjugiert) + ... + zu-Infinitiv (Möglichkeit/Pflicht je nach Kontext)Der Text ist leicht zu verstehen.
صرف، مصدر و نفی
Subjekt + sein (konjugiert) + ... + nicht + zu-InfinitivDie Schrift ist nicht zu lesen.
صفتهای قابلیت
Subjekt + sein (konjugiert) + etabliertes Adjektiv auf -barDer Text ist lesbar.
man و حفظ عامل
Man + Modalverb + ... + VollverbinfinitivMan kann den Text leicht verstehen.
جایگزینی با معنی مشخص
Subjekt + sich + Verb (lexikalisch geeignete Eigenschaftskonstruktion)Das Buch liest sich leicht.
قانون‌های اصلی
- 1
امکان با sich lassen
Sich lassen + مصدر میتواند قابلیت را برساند: Das Problem lässt sich lösen یعنی مشکل قابل حل است. Lassen با فاعل تطابق دارد: Die Probleme lassen sich lösen. این ساخت لزوماً نمیگوید عملِ حلکردن واقعاً در حال انجام است.
- 2
sein + zu و بافت
Sein + zu + مصدر میتواند امکان یا الزام بدهد. Der Text ist leicht zu verstehen قابلیتِ فهم است؛ Die Rechnung ist bis Freitag zu bezahlen معمولاً دستور پرداخت است. قید، موقعیت و معنای متن تعیینکنندهاند؛ یک ترجمهٔ ثابت برای هر دو نساز.
- 3
صرف، مصدر و نفی
فعل sein یا lassen صرف میشود و فعل اصلی مصدر میماند: Die Datei ist zu öffnen؛ Die Datei lässt sich öffnen. در مثال منفی، Das lässt sich nicht öffnen به امکان بازکردن مربوط است. حرف zu در الگوی lassen به فعل اصلی اضافه نمیشود.
- 4
صفتهای قابلیت
صفتهایی مانند lesbar و lösbar قابلیت را بیان میکنند: Der Text ist lesbar. پسوند bar را نمیتوان آزادانه به هر فعل چسباند؛ واژهٔ پذیرفتهشده و معنی آن را یاد بگیر. این صفتها ممکن است کیفیتِ قابلخواندن بودن را هم بسنجند، نه یک عمل واقعیِ خواندن.
- 5
man و حفظ عامل
جملهٔ فعال با man میتواند عامل نامشخص را بیان کند: Man kann den Text verstehen. در تبدیل به Der Text ist zu verstehen، قید و بافت لازماند تا امکان با الزام اشتباه نشود. نقشها را حفظ کن و به تشابهِ ترجمه اکتفا نکن.
- 6
جایگزینی با معنی مشخص
این ساختها از نظر معنی همیشه جایگزین کاملِ werden-Passiv نیستند. Das Buch liest sich leicht ویژگیِ خواندنِ کتاب را بیان میکند، نه اینکه کسی همین حالا آن را میخواند. پیش از بازنویسی مشخص کن از قابلیت، الزام، خاصیت یا رویداد واقعی حرف میزنی.
مثال‌های کاربردی
Das Problem lässt sich schnell lösen.
این مشکل را می‌توان سریع حل کرد.
Die Tür lässt sich nicht öffnen.
در باز نمیشود / امکان باز کردن در وجود ندارد.
Der Bericht lässt sich einfach verstehen.
این گزارش به‌سادگی قابل فهم است.
Die Datei ist online zu finden.
این فایل را می‌توان آنلاین پیدا کرد.
Der Text ist schwer zu lesen.
خواندن این متن دشوار است.
Die Rechnung ist bis Freitag zu bezahlen.
صورتحساب باید تا جمعه پرداخت شود.
Alle Dokumente sind vor dem Termin zu prüfen.
همهٔ مدارک باید پیش از وقت ملاقات بررسی شوند.
Die Maschine lässt sich leicht bedienen.
کار کردن با این دستگاه آسان است.
Diese Informationen sind jederzeit abzurufen.
این اطلاعات را می‌توان در هر زمان دریافت کرد.
Der Antrag ist vollständig auszufüllen.
فرم درخواست باید به‌طور کامل پُر شود.
اشتباهات رایج
- ❌ Das Problem lassen sich lösen. ✅ Das Problem lässt sich lösen.
- ❌ Die Rechnung ist bis Freitag um bezahlen. ✅ Die Rechnung ist bis Freitag zu bezahlen.
- ❌ Der Deckel lässt ihn leicht öffnen. ✅ Der Deckel lässt sich leicht öffnen.
- ❌ Die Schrift ist groß und gut lese. ✅ Die Schrift ist groß und gut lesbar.
- ❌ Man können diesen Text leicht verstehen. ✅ Man kann diesen Text leicht verstehen.
- ❌ Die Schrift ist auch ohne Brille gut lesbar. → دستور یا الزامِ انجام عمل ✅ Die Schrift ist auch ohne Brille gut lesbar. → قابلیت یا خاصیت، بدون گزارشِ انجام واقعی
نکته‌های یادگیری
- جملهٔ فعال با man میتواند عامل نامشخص را بیان کند: Man kann den Text verstehen. در تبدیل به Der Text ist zu verstehen، قید و بافت لازماند تا امکان با الزام اشتباه نشود. نقشها را حفظ کن و به تشابهِ ترجمه اکتفا نکن.
- این ساختها از نظر معنی همیشه جایگزین کاملِ werden-Passiv نیستند. Das Buch liest sich leicht ویژگیِ خواندنِ کتاب را بیان میکند، نه اینکه کسی همین حالا آن را میخواند. پیش از بازنویسی مشخص کن از قابلیت، الزام، خاصیت یا رویداد واقعی حرف میزنی.
کاربرد در متن خودت
شش جملهٔ تازه دربارهٔ زندگی، تجربه یا دیدگاه خودت بنویس. از قواعد و جدول کمک بگیر و دلیلِ انتخاب ساخت را بررسی کن. نمونه‌ها برای راهنمایی‌اند؛ لازم نیست تمام شکل‌ها را در یک متن جا بدهی. فعالیت خودارزیابی است؛ نمرهٔ آزمون جدا ثبت میشود.
- با «امکان با sich lassen»، یک مثال تازه دربارهٔ یک موقعیت واقعی یا فرضی بساز.
- با «sein + zu و بافت»، یک مثال تازه دربارهٔ یک موقعیت واقعی یا فرضی بساز.
- با «صرف، مصدر و نفی»، یک مثال تازه دربارهٔ یک موقعیت واقعی یا فرضی بساز.
- با «صفتهای قابلیت»، یک مثال تازه دربارهٔ یک موقعیت واقعی یا فرضی بساز.
- با «man و حفظ عامل»، یک مثال تازه دربارهٔ یک موقعیت واقعی یا فرضی بساز.
- دو مثال خودت را از نظر ساخت و معنی مقایسه کن و تفاوتشان را توضیح بده.
نمونه را ببین
Das Problem lässt sich schnell lösen. Die Tür lässt sich nicht öffnen. Der Bericht lässt sich einfach verstehen. Die Datei ist online zu finden. Der Text ist schwer zu lesen. Die Rechnung ist bis Freitag zu bezahlen.
خودت بررسی کن
- معنیِ مورد نظرم با ساخت انتخابی هماهنگ است.
- فاعل، شکل فعل، حالت/حرف اضافه و ترتیب کلمات را کنترل کردم.
- نمونه را به بافت خودم تغییر دادم و استثناهای درس را در نظر گرفتم.
حالا خودت امتحان کن
دو سؤال را بدون حساب حل کن. با ثبت‌نام رایگان، تمرین را ادامه بده و نتیجه و پیشرفتت را ذخیره کن.
گرامرهای مرتبط
واژگان مرتبط در دیکشنری
سؤال‌های رایج
در «امکان با sich lassen» چه نکتهای مهم است؟
Sich lassen + مصدر میتواند قابلیت را برساند: Das Problem lässt sich lösen یعنی مشکل قابل حل است. Lassen با فاعل تطابق دارد: Die Probleme lassen sich lösen. این ساخت لزوماً نمیگوید عملِ حلکردن واقعاً در حال انجام است.
در «sein + zu و بافت» چه نکتهای مهم است؟
Sein + zu + مصدر میتواند امکان یا الزام بدهد. Der Text ist leicht zu verstehen قابلیتِ فهم است؛ Die Rechnung ist bis Freitag zu bezahlen معمولاً دستور پرداخت است. قید، موقعیت و معنای متن تعیینکنندهاند؛ یک ترجمهٔ ثابت برای هر دو نساز.
در «صرف، مصدر و نفی» چه نکتهای مهم است؟
فعل sein یا lassen صرف میشود و فعل اصلی مصدر میماند: Die Datei ist zu öffnen؛ Die Datei lässt sich öffnen. در مثال منفی، Das lässt sich nicht öffnen به امکان بازکردن مربوط است. حرف zu در الگوی lassen به فعل اصلی اضافه نمیشود.
در «صفتهای قابلیت» چه نکتهای مهم است؟
صفتهایی مانند lesbar و lösbar قابلیت را بیان میکنند: Der Text ist lesbar. پسوند bar را نمیتوان آزادانه به هر فعل چسباند؛ واژهٔ پذیرفتهشده و معنی آن را یاد بگیر. این صفتها ممکن است کیفیتِ قابلخواندن بودن را هم بسنجند، نه یک عمل واقعیِ خواندن.
در «man و حفظ عامل» چه نکتهای مهم است؟
جملهٔ فعال با man میتواند عامل نامشخص را بیان کند: Man kann den Text verstehen. در تبدیل به Der Text ist zu verstehen، قید و بافت لازماند تا امکان با الزام اشتباه نشود. نقشها را حفظ کن و به تشابهِ ترجمه اکتفا نکن.
در «جایگزینی با معنی مشخص» چه نکتهای مهم است؟
این ساختها از نظر معنی همیشه جایگزین کاملِ werden-Passiv نیستند. Das Buch liest sich leicht ویژگیِ خواندنِ کتاب را بیان میکند، نه اینکه کسی همین حالا آن را میخواند. پیش از بازنویسی مشخص کن از قابلیت، الزام، خاصیت یا رویداد واقعی حرف میزنی.
با حساب رایگان، درس‌های خوانده‌شده و نتیجهٔ آزمونت را نگه دار.
ثبت‌نام رایگان و ادامه